Nauki przyrodnicze
MENU
STRONA GŁÓWNA
Przyroda polska
Zdjęcia natury
Fizyka teoretyczna
Biologia teoretyczna
Biochemia
Biologia molekularna
Ornitologia
Rośliny Polski
Botanika
Zoologia
Internetowe ZOO
Związki czynne roślin
Pierwiastki
chemiczne
Chemia nieorg.
Chemia organiczna
Ciekawostki
biologiczne
Ciekawostki
fizyczne
Ciekawostki
chemiczne
Ciekawe książki
Ciekawe strony www
Słownik

INFO
INFO O AUTORZE
KONTAKT

Do działu: BIOLOGIA MOLEKULARNA →

Schizofrenia

Schizofrenia to ciężkie zaburzenie psychiczne, na które cierpi około 1% osób w krajach cywilizowanych. Wśród ludów pierwotnych występuje ona znacznie rzadziej.
Nazwa „schizofrenia” pochodzi od greckich słów: schizis – znaczącego: „rozszczepienie” i phren – znaczącego: „umysł”. Nie należy jednak mylić jej z rozdwojeniem jaźni (osobowości), gdyż jest to zupełnie inna choroba.
W schizofrenii obserwujemy natomiast oddzielenie sfery postrzegania, odczuć i emocji od sfery myśli.

Schizofrenia atakuje najczęściej osoby młode, pomiędzy 15 a 30 rokiem życia. Nowsze badania stwierdzają, że mężczyźni zapadają na tą chorobę przynajmniej 1,5 razy częściej niż kobiety.
Nie jest to choroba dziedziczna, ale dziedziczy się większą podatność na zachorowanie. Jeśli w bliskiej rodzinie był przypadek tej choroby, to prawdopodobieństwo zapadnięcia na nią jest wyższe o 15%.
Uważa się, że do rozwoju schizofrenii potrzebne jest zadziałanie nieprzyjaznych, szczególnie stresujących czynników zewnętrznych, do których zaliczamy np. rozwód, śmierć bliskiej osoby, zawód miłosny czy tzw. „pranie mózgu” w konfrontacji z „życiem”.
Prawdopodobnie dlatego schorzenie to atakuje głównie ludzi młodych, u których wrażliwość i idealizm zaczynają brutalnie stykać się z cyniczną rzeczywistością ludzi „dojrzałych”.
Wiadomo też, że infekcja w czasie ciąży lub komplikacje okołoporodowe zwiększają u narodzonego dziecka prawdopodobieństwo zapadnięcia na schizofrenię w późniejszym życiu.

Schizofrenia może przebiegać w sposób ciągły lub rzutami, podczas których następuje nasilenie choroby. Jej objawy dzielimy na tzw. pozytywne i tzw. negatywne:

SYMPTOMY POZYTYWNE:
  • omamy (głównie słuchowe) – odbieranie bodźców (dźwięków, głosów), które realnie nie istnieją
  • urojenia – dziwne sądy lub przekonania, których nieprawdziwości nie da się wyperswadować choremu nawet logicznym rozumowaniem
  • dziwaczne zachowanie
SYMPTOMY NEGATYWNE:
  • niezdolność do przeżywania pozytywnych uczuć, np. radości
  • ubóstwo mowy i zaburzenia mowy
  • apatia
  • zahamowanie ekspresji twarzy
  • wycofanie z kontaktów społecznych i społecznej aktywności
Obecnie przypuszcza się, że objawy powyższe mają bezpośredni związek z zaburzeniem równowagi aktywności pomiędzy neuronami kory mózgowej, a neuronami ośrodków podkorowych. W zależności od hipotezy, mówi się o neuronach, które kontaktują się za pomocą neuroprzekaźnika chemicznego: dopaminy albo serotoniny czy też glutaminianu. Hipotezy te zresztą nie wykluczają się.

Schizofrenia leczona jest farmakologicznie. Wyróżnia się tu 2 grupy leków: neuroleptyki typowe (klasyczne) i atypowe (nowoczesne).
Neuroleptyki typowe mają poważne wady: nie usuwają symptomów negatywnych schizofrenii i mają przykre efekty uboczne (dyskomfort ze strony mięśni).
Neuroleptyki atypowe dzielimy na 3 grupy:
  1. selektywne blokery receptorów D2 i D3 dopaminy (np. amisulpryd)
  2. selektywne blokery receptorów 5-HT2A serotoniny (np. ketanseryna)
  3. blokery receptorów serotoniny i dopaminy (np. risperidon, olanzapina)
Neuroleptyki atypowe a) i c) usuwają zarówno objawy pozytywne jak i negatywne schizofrenii, a poza tym, zwykle nie mają przykrych efektów ubocznych.

MACIEJ PANCZYKOWSKI

 Autor wortalu: Maciej Panczykowski, Copyright © 2003-2018 by Maciej Panczykowski